Twitter Mavi Tik Sistemi Değişeli Kaç Gün Oldu?

Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması Hakkında

Sosyal medya tarihinin en tartışmalı ve en çok ses getiren dönüşümlerinden biri olan Twitter (X) eski onay rozetlerinin kaldırılması, dijital kimlik doğrulama kavramını kökten değiştirmiştir. Yıllarca güvenilirliğin, kamu yararının ve tanınmışlığın bir sembolü olarak görülen "Mavi Tik", bu tarihten itibaren bir abonelik hizmetinin parçası haline gelmiştir. Elon Musk'ın platformu satın almasından sonra gerçekleştirdiği en radikal hamlelerden biri olan bu değişiklik, kullanıcılar arasında büyük bir kafa karışıklığına ve tartışmaya yol açmıştır.

Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması tarihi olan 20.04.2023, sosyal medya devinin "eski" (legacy) olarak adlandırdığı ve ücretsiz olarak verilen doğrulama rozetlerini sistemden sildiği gündür. Bu tarihten önce gazeteciler, ünlüler, siyasetçiler ve kamu kurumları, kimliklerini kanıtlayarak bu rozete sahip olabiliyordu. Ancak 20 Nisan itibarıyla, Twitter Blue (yeni adıyla X Premium) abonesi olmayan on binlerce tanınmış kişinin rozeti profillerinden silindi.

Sitemiz üzerinden, dijital iletişim çağında bir dönüm noktası olan Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması kaç gün geçti sorusunun cevabını saniye saniye takip edebilirsiniz. Bu olay, sadece bir ikonun silinmesi değil, internetteki "güven" ve "statü" kavramlarının parayla satın alınabilir hale gelmesinin de miladıdır.

Olayın Detayları

Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması nedir sorusunu tam olarak yanıtlamak için sürecin öncesine bakmak gerekir. Elon Musk, Twitter'ı satın aldıktan kısa bir süre sonra, mevcut doğrulama sistemini "lordlar ve köylüler" sistemi olarak nitelendirmiş ve bunu yıkacağını duyurmuştu. Musk'a göre herkesin eşit şartlarda onaylanabilmesi ve platformun botlardan temizlenmesi için ödeme yapılması gerekiyordu. Aylarca süren ertelemelerin ardından, Musk'ın favori tarihi olan 20 Nisan'da (4/20) düğmeye basıldı.

O gün, Papa Francis'ten Beyoncé'ye, Cristiano Ronaldo'dan Bill Gates'e kadar dünyanın en tanınmış isimleri mavi tiklerini kaybetti. Sistem bir anda kaosa sürüklendi; çünkü mavi tik artık kimlik doğrulamayı değil, sadece ayda 8 dolar (veya yerel para birimi karşılığı) ödeyen bir kullanıcı olmayı temsil ediyordu. Bu durum, taklit hesapların türemesine ve kısa süreli de olsa büyük bir bilgi kirliliğine neden oldu.

• Ana Aktör: Elon Musk (Twitter/X Sahibi ve CTO'su).
• Etkilenenler: Gazeteciler, sanatçılar, sporcular, resmi kurumlar ve yıllardır platformda onaylı olan içerik üreticileri.
• Yeni Sistem: Twitter Blue (X Premium) aboneliği ile telefon doğrulaması yapan herkese mavi tik verilmesi.
• Tarih Seçimi: 20 Nisan tarihi, Elon Musk'ın internet kültüründeki "420" şakalarına olan düşkünlüğü nedeniyle tesadüfi değildir.

Tarihsel Önemi ve Etkileri

Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması önemi, sosyal medyanın gelir modellerindeki değişimi simgelemesinden gelmektedir. Bu olay, "kullanıcı üründür" mantığından "kullanıcı müşteridir" mantığına geçişin en sert örneğidir. Eskiden platformlar, kullanıcı verilerini reklamverenlere satarak para kazanırken, bu hamle ile doğrudan kullanıcıdan abonelik ücreti talep eden bir modele geçiş hızlanmıştır.

Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması etkileri, sadece X platformuyla sınırlı kalmamıştır. Meta (Facebook ve Instagram) gibi diğer teknoloji devleri de benzer şekilde "Meta Verified" adıyla ücretli doğrulama sistemlerini devreye sokmuştur. Yani bu olay, sosyal medya ekosisteminde "ücretsiz onay" döneminin kapanıp "paralı statü" döneminin başlamasına öncülük etmiştir. Ayrıca, haber kaynaklarının güvenilirliğini teyit etmek zorlaşmış, dezenformasyonla mücadele mekanizmaları zayıflamıştır.

Bu Tarihin Diğer Önemli Olayları

20 Nisan tarihi, sadece Twitter'daki değişiklikle değil, tarih boyunca yaşanan diğer önemli olaylarla da bilinmektedir. İşte bu tarihte gerçekleşen bazı önemli gelişmeler:

• 2010: Meksika Körfezi'ndeki Deepwater Horizon petrol platformunda büyük bir patlama meydana geldi ve tarihin en büyük petrol sızıntılarından biri başladı.
• 1924: Türkiye Cumhuriyeti'nin 1924 Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu) kabul edildi.
• 1889: Adolf Hitler'in doğum günü (Tarihsel bir not olarak, bu tarih ne yazık ki bazı aşırı gruplar için sembolik önem taşımaya devam etmektedir).
• 1972: Apollo 16, Ay yüzeyine iniş yaptı.

İlginç Bilgiler

Twitter (X) Eski Onay Rozetlerinin Kaldırılması süreciyle ilgili pek çok kişinin bilmediği ilginç detaylar ve perde arkası bilgiler bulunmaktadır:

• Musk'ın Hediyeleri: Elon Musk, "Mavi tik için asla ödeme yapmam" diyen yazar Stephen King, oyuncu William Shatner ve basketbolcu LeBron James gibi bazı ünlülerin abonelik ücretlerini bizzat kendi cebinden ödeyerek onların tiklerinin kalmasını sağlamıştır.
• Papa'nın Rozeti: Papa Francis mavi tikini kaybettiğinde, Vatikan yetkilileri duruma müdahale edene kadar kısa bir süre onaysız kaldı. Daha sonra devlet yetkilileri için getirilen "Gri Tik" sistemine dahil edildi.
• New York Times Vakası: Musk, değişikliği protesto eden ve ödeme yapmayacağını açıklayan New York Times'ın onay rozetini, genel kaldırma işleminden günler önce manuel olarak kaldırmıştır.
• Hillary Clinton ve Donald Trump: Siyasi rakiplerin her ikisi de aynı gün onay rozetlerini kaybederek dijital dünyada eşitlenmiştir.

Bu olaydan sonra neler değişti?

Bu olayın ardından sosyal medya dünyasında taşlar yerinden oynadı. Mavi tikin anlamı "bu kişi gerçektir"den, "bu kişi platforma ödeme yapıyor ve algoritma tarafından öne çıkarılıyor"a dönüştü. Kurumsal hesaplar için "Altın Tik", devlet görevlileri ve kurumları için "Gri Tik" gibi renk kodlu yeni doğrulama sistemleri hayatımıza girdi.

Algoritmik olarak, onaylı hesapların tweetleri (gönderileri) "Sizin İçin" akışında daha fazla görünür hale geldi. Bu durum, etkileşim almak isteyen kullanıcıları abonelik almaya zorladı. Ayrıca, "bloklama" özelliğinin kaldırılacağı tartışmaları ve platformun adının "X" olarak değişmesi süreci de bu radikal kararın ardından gelen diğer büyük dönüşümler oldu. Bugün geriye dönüp baktığımızda, 20 Nisan 2023 tarihi, eski Twitter'ın öldüğü ve X'in doğduğu sancılı sürecin en belirgin günü olarak hatırlanmaktadır.